Opóźnione wypłaty z giełdy kryptowalut a moment powstania przychodu

2 tygodni temu
  • Przychód z kryptowalut powstaje tylko wtedy, gdy podatnik ma realną możliwość władania środkami. jeżeli wypłaty na giełdzie nie są w rezultacie realizowane, uznaje się, iż przychód nie został postawiony do dyspozycji i obowiązek podatkowy jeszcze nie wystąpił.
  • Ciężar udowodnienia braku dostępu do pieniędzy spoczywa na inwestorze, dlatego należy gromadzić zrzuty ekranu salda, historię odrzuconych zleceń oraz korespondencję z działem wsparcia. Takie dowody są niezbędne, aby rzetelnie uzasadnić stan faktyczny przed urzędem skarbowym w przypadku kontroli.
  • W obliczu braku wypłaty środków po wykonaniu zlecenie, zalecane jest wystąpienie o indywidualną interpretację podatkową. Jednocześnie należy pamiętać o wykazaniu w deklaracji PIT-38 kosztów nabycia kryptowalut poniesionych w danym roku podatkowym.

Na czym polega afera Zonda Crypto?

W ostatnich tygodniach doszło do licznych doniesień, iż polska giełda kryptowalutowa Zonda Crypto może mieć problemy z płynnością finansową. Wskazują na to w szczególności takie sygnały jak:

  • spadek widocznych rezerw BTC,
  • zgłoszenia opóźnień wypłat oraz
  • informacje o zaległościach wobec partnerów biznesowych.

W związku z rosnącym niepokojem inwestorów powstaje wątpliwość, jak rozliczyć przychód z kryptowalut, gdy dochodzi do opóźnienia wypłaty środków przez giełdę.

Co to jest i kiedy powstaje przychód z kryptowalut?

Co to jest przychód z kryptowalut?

Przychody z odpłatnego zbycia waluty wirtualnej (kryptowaluty) zalicza się do kapitałów pieniężnych. Podstawą opodatkowania jest dochód, czyli różnica między sumą przychodów a kosztami ich uzyskania, opodatkowana stawką 19%.

Kiedy powstaje przychód z kryptowalut?

Przychód z kryptowalut powstaje w momencie pozostawienia do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Sformułowanie postawienie do dyspozycji stanowi oś sporu w kontekście blokowanych wypłat na Zonda Crypto.

W standardowych warunkach rynkowych uznaje się, że środki są postawione do dyspozycji inwestora w momencie, gdy transakcja sprzedaży na giełdzie zostaje sfinalizowana czyli, gdy odpowiednia kwota w walucie FIAT pojawia się w portfelu giełdowym użytkownika. Inwestor może bowiem w dowolnej chwili zlecić ich wypłatę lub przeznaczyć je na zakup innych aktywów.

Kiedy powstaje przychód z kryptowalut w sytuacji blokady wypłaty środków?

Kiedy powstaje przychód w sytuacji, gdy w wyniku sprzedaży kryptowaluty podatnik zlecił wypłatę środków, jednak w rzeczywistości ich nie otrzymał? Z perspektywy orzecznictwa sądów administracyjnych, przychód z kryptowalut powstaje wtedy, gdy podatnik ma realną możliwość władania nimi.

W wyroku o sygn. akt I SA/Po 434/24 z dnia 19 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że:

(...) generalną zasadą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest stwierdzenie, iż przychód powstaje w momencie faktycznego uzyskania przez podatnika (postawienia do jego dyspozycji) określonych przysporzeń majątkowych. Postawionymi do dyspozycji są takie pieniądze i wartości pieniężne oraz wartości otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, które podatnik wykazując określoną aktywność ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z nich i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do jego dyspozycji. Przysporzenie takie nastąpi w momencie otrzymania za walutę wirtualną waluty tradycyjnej, a także otrzymania za nią towaru lub usługi, których realną wartość na moment zawarcia transakcji można określić.

Jeśli konto na Zonda Crypto zostaje zablokowane natychmiast po sprzedaży kryptowaluty (np. BTC), a próby wypłaty są systematycznie odrzucane, to przychód nie powstał, gdyż podatnik nie odniósł korzyści majątkowej.

Jakie dokumenty są potrzebne?

Dla celów bezpieczeństwa podatkowego, każdy inwestor uwikłany w problemy z giełdą kryptowalutową powinien przygotować solidną dokumentację na wypadek kontroli skarbowej. Aby zabezpieczyć swoją sytuację podatkową należy zbierać dokumentację:

  • zrzuty ekranu – warto dokumentować informacje przedstawione w panelu użytkownika aplikacji z widocznym saldem i statusem transakcji i konta;
  • historia transakcji – istotne jest również, aby pobrać wykaz zleceń wypłat, zwłaszcza tych ze statusem oczekujące lub odrzucone;
  • korespondencję z zespołem technicznym giełdy – warto udokumentować konwersacje z supportem giełdy, choćby jeżeli pozostaje ona bez odpowiedzi.

Ciężar udowodnienia, iż przychód nie został postawiony do dyspozycji, spoczywa na podatniku. Milczenie giełdy nie zwalnia z rzetelnego udokumentowania stanu faktycznego przed urzędem skarbowym.

Jak uwzględnić koszty uzyskania przychodu?

W rozliczeniu PIT-38 najważniejsze jest wykazanie zakupu kryptowalut (koszty uzyskania przychodu). choćby jeżeli przychód z giełdy jest zamrożony, podatnik musi wykazać wydatki poniesione na nabycie walut wirtualnych w danym roku podatkowym. Jak należy to zrobić, obrazuje poniższa tabela.

Tabela 1. Jak wykazać przychód z kryptowalut? Jaka operacja? Co się dzieje z przychodem? Co zrobić?
Sprzedaż BTC do PLN z brakiem wypłaty Powstaje w dacie uzyskania środków ze sprzedaży Wykazać w PIT-38, o ile jest dostęp do środków
Całkowita blokada konta Wątpliwy status transakcji Wystąpić o indywidualną interpretację podatkową
Wymiana BTC na stablecoiny Transakcja neutralna podatkowo Nie wykazywać jako przychód w Polsce

Jak zabezpieczyć swoją sytuację?

Najskuteczniejszym narzędziem ochrony jest złożenie wniosku o wydanie wiążącej interpretacji indywidualnej do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Precyzyjne opisanie sytuacji, w której giełda uniemożliwia dysponowanie kapitałem, może pozwolić na legalne przesunięcie momentu rozpoznania przychodu do czasu faktycznego otrzymania środków.

Rekomendacja eksperta PITax

Opóźnienie wypłaty środków z giełdy kryptowalut nie powoduje powstania zobowiązania podatkowego, co oznacza, iż podatnik nie osiąga przychodu z kapitałów pieniężnych. najważniejsze jest rozróżnienie między technicznym opóźnieniem przelewu a prawną blokadą możliwości dysponowania kapitałem. W każdym przypadku zalecana jest ostrożność, skrupulatna dokumentacja oraz złożenie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.


Źródła:

  1. art. 11 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o Podatku dochodowym od osób fizycznych;
  2. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2023 r. o sygn. akt I SA/Kr 217/23;
  3. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2024 r. o sygn. akt I SA/Po 434/24.
Idź do oryginalnego materiału