Kiedy wspólne rozliczenie małżonków jest nieopłacalne?

17 godzin temu

Na czym polega wspólne rozliczenie z małżonkiem?

Wspólne rozliczenie z małżonkiem polega na dodaniu dochodów i podzieleniu ich na pół. Podatek płaci się w podwójnej wysokości od tej połowy. Wspólne rozliczenie PIT [rok-sezonu] będzie korzystne zawsze, gdy jedna osoba zarabia dużo (wpada w drugi próg podatkowy 32%), a druga nie zarabia wcale lub mieści się w pierwszym progu (12%).

Kiedy wspólne rozliczenie PIT jest nieopłacalne?

Ulga na dzieci przy niskich dochodach

Ulga na dzieci stanowi jedno z nielicznych odliczeń od podatku, a nie od podstawy opodatkowania.

Gdy dochody podatnika są niskie, kwota podatku może nie wystarczyć na pełne odliczenie ulgi na dzieci (ulgi prorodzinnej). W takiej sytuacji, zwrot następuje ze składek ZUS (składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne), które zostały odprowadzone w [rok-rozliczeniowy] roku.

Jeśli jedno z małżonków zarabia bardzo mało, a drugie znacznie więcej, przy wspólnym rozliczeniu ich dochody się „uśredniają”. Może to doprowadzić do sytuacji, w której łączny podatek jest na tyle niski, iż kwota składek ZUS jednego z małżonków (mniej zarabiającego partnera) zostaje „stłumiona” przez nadmiarowy podatek drugiego.

Rozliczając się osobno, małżonek z wyższym dochodem wykorzystuje swoją część ulgi, a małżonek z niskim dochodem występuje o dodatkowy zwrot z tytułu składek, co w specyficznych konfiguracjach (szczególnie przy dużej liczbie dzieci i niskich zarobkach) daje wyższy zwrot.

Kiedy wybrać rozliczenie wspólne?

Gdy łączny podatek jest wyższy niż ulga na dzieci pozwala to na proste odliczenie bez dodatkowych formalności.

Kiedy wybrać rozliczenie indywidualne?

Gdy mniejszy dochód jednego z małżonków (np. z umów zlecenia) przy rozliczeniu indywidualnym pozwala na wykazanie wyższego zwrotu ze składek ZUS, który przy wspólnym rozliczeniu mógł być niewykorzystany przez podatek partnera.

Kwota wolna a „dochód zerowy” (ulga na powrót lub 4+)

Jeśli jeden z małżonków korzysta z ulgi 4+ i zarobił np. 80 000 zł dochodu w [rok-rozliczeniowy] roku, to podatek wyniesie 0 zł. Wynika to ze zwolnienia dla rodzin wielodzietnych, które wynosi aż 85 528 zł przychodu.

Jeśli drugi małżonek zarobił 150 000 zł dochodu, wspólne rozliczenie „zużyje” kwotę wolną obu osób, ale może niepotrzebnie podnieść podstawę opodatkowania tam, gdzie nie jest to konieczne. Przy rozliczeniu osobistym, osoba z ulgą i tak nie płaci podatku.

Wspólne rozliczenie z osobą, której dochód jest nieistotny z podatkowego punktu widzenia (ze względu chociażby na zwolnienie 4+) nie przynosi dodatkowych korzyści, a wyłącznie komplikuje rozliczenie PIT [rok-sezonu] (ze względu na jego złożoność).

Kiedy wybrać rozliczenie wspólne?

Jeśli osoba niekorzystająca ze zwolnienia 4+, dla pracujących seniorów, na powrót lub dla osób do 26. roku życia przekracza próg 120 000 zł – wspólne rozliczenie „zbije” jej podatek.

Kiedy wybrać rozliczenie indywidualne?

Jeśli małżonkowie mieszczą się w pierwszym progu wspólny PIT nic nie zmienia finansowo, a indywidualne deklaracje są często łatwiejsze w przygotowaniu.

Działalność gospodarcza jako ryczałt lub podatek liniowy

Małżonkowie mogą rozliczyć się wspólnie tylko wtedy, gdy oboje rozliczają się na zasadach ogólnych (skala podatkowa).

Jeśli jeden z partnerów prowadzi działalność gospodarczą na podatku liniowym (19%) lub ryczałcie, tracicie prawo do wspólnego rozliczenia za cały rok (chyba iż firma była zawieszona i nie osiągnęła żadnych przychodów).

Często podatnicy próbują składając wspólny PIT, zapominając, iż na początku minionego roku prowadzili działalność opodatkowaną ryczałtem lub podatkiem liniowym. Przeoczenie takiej okoliczności powoduje konieczność złożenia korekty, zwrot nienależnie otrzymanych pieniędzy wraz z odsetkami podatkowymi, a niekiedy również sankcje karno-skarbowe. W tego typu przypadkach rozliczenie indywidualne nie jest wyborem, a koniecznością, o której wielu przypomina sobie dopiero podczas kontroli.

Kiedy wybrać rozliczenie wspólne?

Nigdy. Jest to prawnie zakazane przy ryczałcie (poza najmem) i podatku liniowym.

Kiedy wybrać rozliczenie indywidualne?

Zawsze. Złożenie wspólnego PIT w tej sytuacji grozi natychmiastową kontrolą podatkową i konsekwencjami finansowymi.

Egzekucje komornicze i długi jednego małżonka

Wspólny zwrot to wspólna wierzytelność, która staje się obiektem zainteresowania komorników lub innych organów egzekucyjnych.

Zwrot podatku ze wspólnego rozliczenia trafia na jedno wskazane konto lub przekazem pocztowym na wspólny adres. jeżeli jeden z małżonków posiada zadłużenie (np. zaległe mandaty, niespłacone kredyty sprzed małżeństwa, zaległe alimenty), komornik może zająć wierzytelność z tytułu nadpłaty podatku.

Przy wspólnym rozliczeniu, brak zaległych zobowiązań po stronie drugiego małżonka nie chroni pieniędzy ze zwrotu. W takim przypadku przepada cała nadpłata podatku, a organ egzekucyjny ją w całości.

Rozliczając się osobno, małżonkowie mogą uchronić zwrot wypracowany przez małżonka nieobciążonego długami.

Kiedy wybrać rozliczenie wspólne?

Tylko jeżeli długi są już spłacone lub jeżeli partnerzy chcą przeznaczyć zwrot podatku na spłatę egzekwowanego zobowiązania.

Kiedy wybrać rozliczenie indywidualne?

Gdy małżonkowie chcą ochronić nadpłatę małżonka wolnego od zobowiązań.

Dysproporcja przy uldze termomodernizacyjnej

Limit ulgi termomodernizacyjnej jest przypisany do konkretnego podatnika, a nie do nieruchomości. jeżeli małżonkowie są współwłaścicielami domu, każdy z nich ma własny limit 53 000 zł.

Problem pojawia się w sytuacji, gdy faktury zostały wystawione tylko na jednego z małżonków (np. na żonę), a jej dochód w danym roku był niski lub zerowy (bo np. przebywała na urlopie wychowawczym lub opiekuńczym). Przy wspólnym rozliczeniu ulga „rozmywa się” w łącznym dochodzie. Czasem wspólne rozliczenie na zasadach ogólnych może wręcz uniemożliwić odpisanie wydatków od ryczałtu, co byłoby możliwe przy rozliczeniu osobistym.

Co więcej, jeżeli jedno z małżonków ma bardzo wysokie dochody (wpada w drugi próg podatkowy), a faktury są wystawione na drugiego (który zarabia mało i płaci 12%), wspólne rozliczenie „uśrednia” stawkę podatkową. W efekcie odliczenie ulgi może przynieść mniejszy realny zwrot (oszczędność 12% zamiast potencjalnych 32%, gdyby faktury i dochody były odpowiednio przypisane). Rozliczając się osobno, można precyzyjniej „uderzyć” ulgą w ten dochód, który jest najwyżej opodatkowany, o ile prawo własności i dokumentacja na to pozwalają.

Kiedy wybrać rozliczenie wspólne?

Gdy obaj małżonkowie mają dochody mieszczące się w pierwszym progu – wtedy podział dochodu nie zmienia wartości odliczenia.

Kiedy wybrać rozliczenie indywidualne?

Gdy jeden z małżonków dzięki odliczeniu od własnego, wysokiego dochodu „oszczędza” 32% wartości wydatków. Przy rozliczeniu wspólnym i uśrednieniu dochodów, partnerzy mogliby wpaść w próg 12%, co paradoksalnie zmniejszy zwrot.

Tabela 1. Kiedy warto rozliczyć się wspólnie, a kiedy indywidualnie? Sytuacja Rozliczenie Główna korzyść
Duża różnica w zarobkach Wspólnie Niższy podatek
Podobne zarobki mieszczące się w pierwszym progu Indywidualnie Brak złożonego rozliczenia
Jedno z partnerów ma działalność ryczałtową lub liniową Indywidualnie Brak konsekwencji finansowych i prawnych
Długi małżonka Indywidualnie Ochrona zwrotu małżonka
Duże ulgi w II progu Indywidualnie Maksymalizacja zwrotu podatku

Rekomendacja eksperta PITax

Wspólne rozliczenie z małżonkiem to jedna z najskuteczniejszych metod optymalizacji podatkowej, pozwalająca na pełne wykorzystanie podwójnej kwoty wolnej od podatku oraz uniknięcie wyższego progu podatkowego przy dużych dysproporcjach w zarobkach. Kluczowym warunkiem skorzystania z tej preferencji jest pozostawanie w związku małżeńskim i wspólności majątkowej, co od niedawna jest możliwe choćby w roku zawarcia ślubu. Ważne jest jednak, aby dokładnie przeliczyć korzyści, ponieważ w wielu przypadkach takie rozwiązanie pozwala zatrzymać w domowym budżecie od kilku do choćby kilkunastu tysięcy złotych rocznie.

Idź do oryginalnego materiału